Từ ngày 01/01/2025, quy định về chuyển viện (chuyển tuyến) BHYT đã có nhiều thay đổi quan trọng theo Luật số 51/2024/QH15 (sửa đổi Luật Bảo hiểm y tế) và Thông tư 01/2025/TT-BYT: phân lại cơ sở y tế theo cấp chuyên môn kỹ thuật, mẫu phiếu chuyển mới và danh mục bệnh được đến thẳng tuyến trên. Bài viết hướng dẫn chi tiết thủ tục chuyển viện cập nhật mới nhất để bạn bảo đảm đầy đủ quyền lợi BHYT.
Lưu ý: Quy định thay đổi theo từng thời điểm. Bài viết tổng hợp từ văn bản chính thống; bạn nên hỏi thêm bộ phận BHYT của cơ sở khám chữa bệnh để được hướng dẫn cụ thể cho trường hợp của mình.
Bài viết bao gồm:
- Chuyển viện (chuyển tuyến) là gì và hệ thống 3 cấp chuyên môn kỹ thuật mới.
- Điều kiện và các bước làm thủ tục chuyển viện.
- Thời hạn giá trị của phiếu chuyển/giấy chuyển tuyến.
- Các trường hợp không cần giấy chuyển tuyến vẫn hưởng BHYT 100%.
Chuyển viện (chuyển tuyến) là gì?
Chuyển viện (hay chuyển tuyến khám chữa bệnh) là việc cơ sở y tế chuyển người bệnh đến một cơ sở khám chữa bệnh khác phù hợp hơn về chuyên môn, nhằm bảo đảm điều trị hiệu quả và quyền lợi BHYT.
Từ 01/01/2025, hệ thống cơ sở khám chữa bệnh được phân thành 3 cấp chuyên môn kỹ thuật theo Điều 104 Luật Khám bệnh, chữa bệnh số 15/2023/QH15; khái niệm "tuyến" trước đây đã được bãi bỏ tại Luật số 51/2024/QH15 sửa đổi Luật Bảo hiểm y tế:
- Cấp ban đầu: trạm y tế, phòng khám đa khoa, phòng khám đa khoa khu vực.
- Cấp cơ bản: phần lớn bệnh viện tuyến tỉnh trước đây và một số bệnh viện tuyến huyện.
- Cấp chuyên sâu: cấp cao nhất, gồm các bệnh viện chuyên khoa, bệnh viện hạng đặc biệt.
Việc chuyển viện có thể là chuyển lên cấp cao hơn, chuyển về cấp thấp hơn (để tiếp tục theo dõi, điều trị) hoặc chuyển ngang giữa các cơ sở cùng cấp.
Khi nào cần làm thủ tục chuyển viện?
Người bệnh thường cần chuyển viện trong các trường hợp:
- Tình trạng bệnh vượt quá khả năng chuyên môn hoặc điều kiện kỹ thuật của cơ sở đang điều trị.
- Cần thực hiện kỹ thuật, xét nghiệm, điều trị chuyên sâu mà cơ sở hiện tại không có.
- Theo chỉ định chuyên môn của bác sĩ điều trị để bảo đảm an toàn cho người bệnh.
Lưu ý: trường hợp cấp cứu, người bệnh được tiếp nhận tại bất kỳ cơ sở khám chữa bệnh nào và không cần giấy chuyển tuyến.
Thủ tục chuyển viện theo quy định mới 2025
Khi chuyển người bệnh lên cấp cao hơn hoặc cùng cấp, thủ tục gồm các bước:
- Thông báo và giải thích lý do chuyển cho người bệnh hoặc người đại diện hợp pháp.
- Người có thẩm quyền ký phiếu chuyển cơ sở khám chữa bệnh:
- Cơ sở của Nhà nước: người đứng đầu cơ sở hoặc người được ủy quyền ký.
- Cơ sở tư nhân: người chịu trách nhiệm chuyên môn hoặc người được ủy quyền ký.
- Hoàn thiện hồ sơ chuyển viện kèm phiếu chuyển và bàn giao cho người bệnh để đến cơ sở tiếp nhận.
Mẫu phiếu chuyển cơ sở khám bệnh, chữa bệnh mới được quy định tại Phụ lục VI Thông tư 01/2025/TT-BYT, áp dụng từ ngày 01/01/2025. Phiếu chuyển cấp mới phải ghi đúng tên bệnh, mã bệnh theo danh mục kèm theo Thông tư.
Phiếu chuyển/giấy chuyển tuyến có giá trị bao lâu?
- Thông thường: phiếu chuyển có giá trị 10 ngày làm việc kể từ ngày ký.
- Bệnh thuộc danh mục Phụ lục III Thông tư 01/2025/TT-BYT (141 bệnh, nhóm bệnh): phiếu chuyển có giá trị 1 năm kể từ ngày ký - người bệnh mạn tính không phải xin lại giấy chuyển nhiều lần trong năm.
Ngoài ra, mẫu giấy chuyển tuyến theo Nghị định 188/2025/NĐ-CP ngày 01/7/2025 (quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật Bảo hiểm y tế, thay thế Nghị định 146/2018/NĐ-CP và các văn bản sửa đổi trước đó) và phiếu chuyển cơ sở khám bệnh, chữa bệnh theo Thông tư 01/2025/TT-BYT được sử dụng đồng thời, có giá trị như nhau.
Các trường hợp không cần giấy chuyển tuyến vẫn hưởng BHYT
Một điểm mới có lợi cho người bệnh từ năm 2025: một số bệnh được đến thẳng tuyến trên mà không cần làm thủ tục chuyển tuyến, vẫn hưởng đầy đủ quyền lợi BHYT. Thông tư 01/2025/TT-BYT ban hành các danh mục:
- 62 bệnh, nhóm bệnh được khám chữa bệnh tại cấp chuyên sâu - người bệnh được chẩn đoán xác định mắc bệnh có thể đến thẳng cơ sở cấp chuyên sâu và hưởng 100% mức hưởng mà không cần giấy chuyển tuyến.
- 167 bệnh, nhóm bệnh được khám chữa bệnh tại cấp cơ bản.
- 141 bệnh, nhóm bệnh được dùng phiếu chuyển có giá trị 1 năm.
Bên cạnh đó, người tham gia BHYT được hưởng 100% mức hưởng khi khám chữa bệnh tại cơ sở cấp ban đầu trên toàn quốc, và 100% mức hưởng khi điều trị nội trú tại cơ sở cấp cơ bản trên toàn quốc theo quy định thông cấp khám chữa bệnh.
Lưu ý để bảo đảm quyền lợi BHYT
- Giữ phiếu chuyển/giấy chuyển tuyến còn trong thời hạn giá trị khi đến cơ sở tiếp nhận.
- Kiểm tra phiếu chuyển ghi đúng tên bệnh, mã bệnh và thông tin cá nhân.
- Mang theo căn cước/định danh điện tử (VNeID) và thẻ BHYT (hoặc thông tin BHYT trên VNeID).
- Với bệnh mạn tính thuộc danh mục 1 năm, lưu ý mốc thời gian để xin cấp lại phiếu chuyển khi hết hạn.
